Çok Düşük Kalori Tüketimi
- Emre Ozturk
- 1 Kas 2025
- 5 dakikada okunur
Kalori açığı, kilo vermenin temel prensibidir. Enerji alımı, enerji harcamasının altına indiğinde vücut farkı kapatmak için depolarını kullanır. Mantık basit duyulur ki basittir de: Vücuda giren kalori çıkan kaloriden az ise kilo verilir.
Ancak bu denklemi etkileyen birçok faktör vardır. Vücudumuz milyonlarca yıl boyunca kıtlığa uyum sağlamış, biyolojik adaptasyonu güçlü bir organizmadır. Bu yüzden kalori açığı oluşturduğumuzda, bedenimiz sadece kilo vermekle kalmaz. Aynı zamanda bu açığa karşı koymaya başlar.
ENERJİ HARCAMASI
Günlük enerji harcaması, üç temel bileşenden oluşur:
Bazal metabolizma (BMR - Basal Metabolic Rate): Dinlenme hâlindeyken organların yaşamsal işlevleri için harcadığı enerji.
Aktivite kaynaklı enerji: Egzersiz, yürüyüş, hareket ve NEAT (Non-Exercise Activity Thermogenesis / egzersiz olmayan spontan aktivite).
Termik etki: Yediğimiz gıdaların sindirimi, emilimi ve işlenmesi.
Bu üç faktörün toplamı Toplam Günlük Enerji Harcaması (TDEE-Total Daily Enegry Expenditure) olarak adlandırılır. Kalori açığı, TDEE’nin altında enerji alımıdır. Ama burada kritik bir nokta vardır: Açığın miktarı, metabolizmanın buna vereceği yanıtı belirler.
KALORİ AÇIĞInın Büyüklüğü
Kısa vadeli diyetlerde “ne kadar az, o kadar hızlı kilo” mantığı sık görülür. Ancak bilim bunun sürdürülebilir olmadığını gösteriyor.
Kalori açığı küçük olduğunda (örneğin %15–25) ve besinsel anlamda dengeli bir diyet uygulandığında, vücut yağ depolarını kullanmaya yönelir; metabolik denge büyük oranda korunur. Fakat açığın boyutu %40–50 gibi ekstrem değerlere çıktığında, beyin bu durumu kıtlık sinyali olarak algılar. O andan itibaren metabolizma, “enerji koruma moduna” geçer.
Redman ve Ravussin’in 2011’de yayımladığı inceleme, uzun süreli veya aşırı düşük kalorili diyetlerin hem fizyolojik hem psikolojik risklerine dikkat çeker:
Kas kaybı: Enerji eksikliği, yağla birlikte kas dokusunun da kaybına neden olur.
Tiroid hormonlarında azalma: Metabolizma hızı düşer, yorgunluk artar.
Hormonal dengesizlik: Leptin ve testosteron düzeyleri düşer, adet düzensizlikleri ve libido azalması görülebilir.
Daha fazlasını okumak ister misiniz?
Bu özel yazıyı okumaya devam etmek için intellicorpus.com sitesine abone olun.
