KREATİN HAKKINDA SIK SORULAN SORULAR VE YANLIŞ BİLİNENLER
- Emre Ozturk

- 12 Ara 2025
- 4 dakikada okunur
Güncelleme tarihi: 13 Ara 2025
Kreatin, sporcular ve fiziksel olarak aktif bireyler arasında en yaygın kullanılan besin takviyelerinden biridir. Kas kütlesi, güç, performans ve toparlanma üzerindeki olumlu etkileri nedeniyle uzun yıllardır hem spor bilimi literatüründe hem de klinik araştırmalarda yoğun biçimde incelenmektedir. Günümüzde kreatin üzerine yapılmış 500’ün üzerinde bilimsel çalışma bulunmasına rağmen, bu takviye hakkında çeşitli yanlış inanışlar ve bilgi kirliliği varlığını sürdürmektedir.
Bu makalenin amacı, kreatin takviyesi hakkında en sık sorulan soruları ve yanlış bilinen inanışları, güncel bilimsel kanıtlar ışığında ele almak ve tarafsız, anlaşılır ve kanıta dayalı yanıtlar sunmaktır. Ele alınan her başlık, deneysel çalışmalar, klinik araştırmalar ve sistematik derlemeler temel alınarak değerlendirilmiştir. Böylece okuyucunun, kreatin hakkında duyulan iddiaları bilimsel gerçeklerden ayırt edebilmesi hedeflenmektedir.
Journal of the International Society of Sports Nutrition'ın 2021 yılında yayımladığı makale, kreatin hakkındaki soruları cevaplamak amacıyla birçok araştırmayı inceledi.
Biz de bu makaleden destek alarak:
Kreatin saç döker mi?
Kreatin su tutar mı?
Kreatin anabolik steroid midir?
Kreatin böbreklere zararlı mıdır?
sorularını cevaplayacağız.

KREATİN NEDİR?
Kreatin, insan vücudunda doğal olarak sentezlenen ve enerji metabolizmasında önemli rol oynayan bir bileşiktir. Vücutta kreatin sentezi, başlıca arginin, glisin ve metiyonin aminoasitleri aracılığıyla gerçekleşir ve kreatin daha sonra kan yoluyla dokulara taşınır.
Vücuttaki kreatinin yaklaşık %95’i iskelet kaslarında bulunur. Kas hücresinde kreatin, fosfokreatin formuna dönüşerek ATP’nin hızlı yeniden sentezini sağlar. Bu sistem, özellikle kısa süreli ve yüksek yoğunluklu egzersizler sırasında enerji ihtiyacının karşılanmasında kritik öneme sahiptir. Bu nedenle kreatin, kas hücresi için bir tür “enerji tamponu” olarak görev yapar ve patlayıcı güç oluşturmada önemli rol oynar.
Kreatin yalnızca vücutta üretilmez; kırmızı et ve balık gibi hayvansal besinlerle de alınabilir. Ancak diyetle alınan kreatin miktarı sınırlı olduğundan, kas içi kreatin depolarını artırmak amacıyla takviye kullanımı yaygındır.
Kas dokusunun yanı sıra kreatin, beyin ve sinir sistemi gibi yüksek enerji gereksinimi olan dokularda da bulunur. Bu durum, kreatinin yalnızca performansla değil, genel hücresel enerji metabolizmasıyla ilişkili bir bileşik olduğunu göstermektedir.
KREATİN SAÇ DÖKER Mİ?
Kreatin kullanımıyla saç dökülmesi arasında bir ilişki olduğu iddiası, literatürde sıkça dile getirilmesine rağmen bilimsel olarak en zayıf dayanağa sahip iddialardan biridir. Bu görüş, büyük ölçüde tek bir çalışmanın sonuçlarının genellenmesinden kaynaklanmaktadır.
Söz konusu çalışmada, kısa süreli kreatin takviyesi kullanan genç erkek sporcularda dihidrotestosteron (DHT)düzeylerinde artış bildirilmiştir. DHT, genetik yatkınlığı olan bireylerde saç foliküllerinin küçülmesiyle ilişkilendirilen bir testosteron metabolitidir. Ancak bu çalışmada ölçülen DHT düzeyleri klinik olarak normal sınırlar içinde kalmıştır ve çalışmada saç dökülmesi değerlendirilmemiştir.

Daha fazlasını okumak ister misiniz?
Bu özel yazıyı okumaya devam etmek için intellicorpus.com sitesine abone olun.



